Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting!

Je bent hier: Home > Nieuws & Maatschappij > Seksueel misbruik door een bekende: ‘Niet geloofd worden is nog erger dan het misbruik zelf’

Seksueel misbruik door een bekende: ‘Niet geloofd worden is nog erger dan het misbruik zelf’

Seksueel misbruik door een bekende: ‘Niet geloofd worden is nog erger dan het misbruik zelf’

In plaats van steun, kunnen slachtoffers van seksueel misbruik rekenen op veel onbegrip. Helemaal als de dader een bekende van het slachtoffer is, blijkt ook nu weer uit de reacties op de aangifte tegen Marco Borsato. Want waarom hebben ze niet éérder aangifte gedaan, als het allemaal zo erg was? Onbegrijpelijk, vinden experts: ‘Het niet geloofd worden is voor slachtoffers soms nog erger dan het misbruik zelf.”

“Als maatschappij hebben we heel veel oordelen over de slachtoffers, terwijl we vooral heel veel respect zouden moeten hebben”, vertelt Naomi Dessaur. Ze is expert huiselijk geweld en kindermishandeling met expertise in seksualiteit en seksueel misbruik. Slachtoffers worden te vaak niet geloofd door hun omgeving en de maatschappij, terwijl uit cijfers blijkt dat slechts 5% van de aangiftes vals is.

De cijfers zijn sowieso schokkend. Jaarlijks worden zo’n 100.000 mensen slachtoffers van aanranding, verkrachting en seksueel misbruik. In 2019 werden 2000 meldingen van verkrachting geregistreerd, in slechts 129 gevallen werd de dader schuldig verklaard. En dan zijn de gevallen waarvan geen aangifte is gedaan, nog niet eens meegenomen, want slechts 1 op 3 doet aangifte.

‘Vaak zijn de daders bekenden van het slachtoffer’, vertelt Dessaur. ‘Als jij moet vertellen dat opa of oma jou seksueel misbruikt, weet je dat dat effect zal hebben op de hele familie. Als kind denk je dan ook: als ik het vertel, doe ik dus ook mijn moeder verdriet.’ Ook Nina Huisman, hulpverlener bij Blauwe Maan, een hulpverleningsorganisatie voor slachtoffers van seksueel misbruik, herkent dit. ‘De situatie wordt zeker ingewikkelder als het om een bekende gaat, want je hebt ook gewoon een band met diegene. Die gaat niet in een keer weg op het moment dat het misbruik stopt. Je ziet vaak dat slachtoffers worstelen met heel veel verdriet, heel veel woede, maar dat er ook nog positieve gevoelens voor de dader zitten. Dus dat maakt het heel ingewikkeld. Daarnaast moet de omgeving ook zien te accepteren dat hun kennis zoiets gedaan heeft. Dus dat maakt heel veel los binnen een samenleving.’

Eigen schuld

Volgens Dessaur kunnen slachtoffers het idee hebben dat het door henzelf komt dat ze seksueel misbruikt zijn. ‘Door dat grote schuldgevoel durven ze vaak niks te zeggen. Ook kan er een dreiging komen vanuit de dader: ‘Als jij het vertelt, dan…’” Dus houden slachtoffers hun mond. En dat wordt maar moeilijk begrepen. “Vaak heeft een slachtoffer zich pas na lange tijd voldoende los gemaakt van wat er is gebeurd. En dan pas het lef bij elkaar verzameld om naar buiten te komen met het verhaal. Voor de maatschappij kan het voelen alsof iemand aandacht wil vragen.

Oordeelvrij

‘Ik hoor vaak van slachtoffers dat de hele nasleep van het niet geloofd worden soms nog erger is dan het misbruik zelf’, vertelt Huisman en geeft aan dat het belangrijk is zo oordeelvrij mogelijk te zijn. ‘Het kan lastig zijn, misschien ken jij de dader ook wel persoonlijk. Maar je moet je beseffen dat het voor het slachtoffer nog honderd keer lastiger is om over het misbruik te praten. Je kunt iemand heel erg schaden als je uitspraken doet waaruit blijkt dat je hem of haar niet gelooft.”

Lees ook:
Nathalie (41) is als kind seksueel misbruikt: ‘Dat mijn moeder me niet heeft beschermd, vind ik het ergst’

Taboe

Waarom ligt er toch nog steeds zo’n groot taboe op seksueel misbruik? Huisman: “Voor veel mensen blijft het een ver-van-mijn-bed-show. Over seksueel misbruik wordt weinig gepraat. Dat voelen slachtoffers ook.” Dessaur vult aan: “Op de een of andere manier willen we als maatschappij zo min mogelijk horen over lastige onderwerpen zoals seksueel misbruik. We kijken het liefst weg, want wanneer je beseft hoe vaak dit voorkomt – naar schatting maakt een op de drie kinderen ooit een vorm van seksueel geweld mee – is dat superconfronterend en heel heftig.”

Op de hoogte blijven van onze leukste artikelen en winacties? Schrijf je dan gratis in voor onze nieuwsbrief.

Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) | Beeld: GettyImages